Verschil zzp en loondienst: wat past er beter bij jouw organisatie?
Als werkgever kan je voor de vraag komen te staan: kies ik voor een zzp’er of neem ik iemand in loondienst? Het verschil tussen zzp en loondienst lijkt een simpele afweging, maar in de praktijk komt er meer bij kijken dan alleen het uurtarief of salaris. Kosten, flexibiliteit, risico’s en verplichtingen spelen allemaal een belangrijke rol bij het maken van je keuze.
In deze blog leggen we het verschil tussen een zzp’er en een werknemer in loondienst rustig en overzichtelijk uit, zodat je een keuze kunt maken die past bij jouw organisatie en manier van werken.
Verschil zzp en loondienst: twee verschillende samenwerkingen
Een zzp’er is een zelfstandig ondernemer die wordt ingehuurd op basis van een opdracht. Er is geen arbeidsovereenkomst, maar een overeenkomst van opdracht. De zzp’er voert het werk zelfstandig uit en is in principe vrij in de manier waarop en wanneer dat gebeurt. Belastingen, verzekeringen en pensioen regelt de zzp’er zelf.
Als werkgever ben je verplicht het loon door te betalen bij ziekte en heb je te maken met strenge wettelijke regels rondom ontslag.
Het verschil zit dus niet alleen in de contractvorm, maar vooral in de mate van verantwoordelijkheid en risico’s.
Het kostenverschil tussen een zzp’er en een werknemer
Een belangrijk verschil tussen een zzp’er en een werknemer zit in de kosten. Op het eerste gezicht lijkt een zzp’er vaak duurder, omdat het uurtarief hoger ligt dan het bruto uurloon van een werknemer. Toch geeft dat beeld niet het hele verhaal weer.
Bij een werknemer betaal je namelijk niet alleen het bruto salaris. Daarbovenop komen de werkgeverslasten. Denk aan sociale premies voor onder andere werkloosheid en arbeidsongeschiktheid, het werkgeversdeel van de pensioenpremie en het vakantiegeld van 8%. Daarnaast ben je verplicht om het loon bij ziekte tot twee jaar door te betalen en krijg je te maken met kosten voor een arbodienst, verzuimbegeleiding en eventueel een transitievergoeding bij ontslag.
Alles bij elkaar liggen de totale kosten van een werknemer gemiddeld 30 tot 40 procent hoger dan het bruto salaris. Een werknemer met een bruto maandsalaris van €3.000 kost je als werkgever al snel meer dan €4.000 per maand.
Bij een zzp’er werkt het anders. Je betaalt een afgesproken uurtarief of projectprijs en daar zitten vrijwel alle kosten al in verwerkt. Je hebt geen werkgeverslasten, geen doorbetaling bij ziekte en geen verplichtingen rondom pensioen of vakantiegeld. Wel betaal je vaak een hoger tarief per uur, omdat de zzp’er deze risico’s en kosten zelf draagt.
Dit kostenplaatje laat goed zien wat het verschil tussen zzp en loondienst is op financieel vlak. Welke optie goedkoper is, hangt vooral af van de situatie. Voor tijdelijke opdrachten of specialistisch werk kan een zzp’er financieel aantrekkelijker zijn. Gaat het om structureel werk over een langere periode, dan is een werknemer in loondienst vaak voordeliger én stabieler.
Flexibiliteit en risico’s
Naast kosten spelen flexibiliteit en risico’s een grote rol. Een zzp’er biedt veel flexibiliteit. Je schaalt snel op en af en zit niet vast aan langdurige verplichtingen. Dat het samen werken met een zzp’er een aantrekkelijk bij pieken in werk of projecten met een duidelijke einddatum.
Daar staat tegenover dat er wel een aantal juridische risico’s zijn. Als een zzp’er in de praktijk werkt als een werknemer, bijvoorbeeld doordat jij bepaalt hoe en wanneer het werk wordt gedaan en de zzp’er langdurig voor één opdrachtgever werkt, kan er sprake zijn van schijnzelfstandigheid. In dat geval kan de Belastingdienst de samenwerking alsnog aanmerken als loondienst, met naheffingen en boetes als gevolg.
Bij een werknemer in loondienst zijn de risico’s anders. Je hebt minder flexibiliteit en vaste kosten lopen ook door als het werk tijdelijk minder is. Daar staat tegenover dat de samenwerking juridisch duidelijk is en je meer zekerheid hebt binnen je organisatie.
Wat past beter bij jouw organisatie?
Een zzp’er is vaak een goede keuze wanneer je tijdelijk extra capaciteit nodig hebt, werkt met projecten of specifieke expertise zoekt die je niet structureel in huis hoeft te hebben. De flexibiliteit en het ontbreken van werkgeverslasten maken dit aantrekkelijk voor kortdurende inzet.
Een werknemer in loondienst past beter bij structureel werk, groei van je organisatie en functies die belangrijk zijn voor de continuïteit. Je investeert meer, maar krijgt daar betrokkenheid, kennisopbouw en stabiliteit voor terug.
Conclusie
Het verschil tussen zzp en loondienst zit niet alleen in de kosten, maar vooral in risico’s, flexibiliteit en verantwoordelijkheid. Door dit goed af te wegen, maak je een keuze die past bij de fase en doelen van je organisatie.